There’s no Place
จักกายศิริบุตร
31 มกราคม – 23 พฤษภาคม 2569
Canal Projects: นิวยอร์ค
Canal Projects มีความยินดีนำเสนอ There’s no Place นิทรรศการเดี่ยวผลงานจัดวางสิ่งทอขนาดใหญ่ของ จักกาย ศิริบุตรซึ่งรวบรวมทั้งงานปักมือขนาดมหึมาและชิ้นงานขนาดเล็กที่เปี่ยมด้วยรายละเอียดอันประณีต นิทรรศการนี้ชวนผู้ชมร่วมสำรวจประวัติศาสตร์การเมืองและสังคมไทย เรื่องเล่าส่วนตัวว่าด้วยความโศกเศร้าและการรำลึก ตลอดจนผลกระทบระดับโลกจากการแพร่ระบาดของโควิด-19 การจัดแสดงครั้งนี้ต่อยอดแนวทางการทำงานของศิลปินที่ใช้สื่อสิ่งทอและกระบวนการมีส่วนร่วมของผู้คน เป็นเครื่องมือในการถักทอเรื่องราวส่วนตัวและประวัติศาสตร์ส่วนรวมเข้าด้วยกัน ผ่านความร่วมมือและความเอาใจใส่ร่วมกัน
หัวใจสำคัญของนิทรรศการคือ There’s no Place (2020–ปัจจุบัน) เป็นโครงการปักผ้าร่วมกันที่ริเริ่มขึ้นในค่ายผู้ลี้ภัย บ้านกุงจ่อ บริเวณชายแดนไทย–เมียนมา โครงการนี้เชิญชวนผู้คนจากทั่วโลกให้ร่วมถ่ายทอดมุมมองเกี่ยวกับบ้าน การพลัดถิ่น และความรู้สึกเป็นส่วนหนึ่ง ผ่านกระบวนการปักผ้าในฐานะการสร้างสรรค์ร่วมกัน There’s no Place จึงทำหน้าที่เชื่อมโยงผู้คนหลากหลายชุมชนเข้าหากัน ด้วยแรงงานที่แบ่งปัน ความเห็นอกเห็นใจ และการเล่าเรื่องที่ถักทอร่วมกัน
ผลงานของ จักกาย ศิริบุตร หยั่งรากจากทั้งประสบการณ์ส่วนตัวและประสบการณ์ร่วมในสังคมไทย เขาถ่ายทอดประเด็นร่วมสมัยออกมาเป็นงานศิลปะที่เคลื่อนไหวอยู่ระหว่างความทรงจำส่วนตัวกับประวัติศาสตร์ของสังคมส่วนรวม วัสดุสิ่งทอที่เลือกใช้—ไม่ว่าจะเป็นเครื่องแบบ เสื้อผ้า หรือผ้าในครัวเรือน—ถูกนำมาประกอบสร้างใหม่ กลายเป็นสัญลักษณ์ของความเข้มแข็ง การต่อต้าน และกระบวนการเยียวยา
นิทรรศการยังนำเสนอผลงานจากชุดสำคัญ ได้แก่ BC20 (2023), LD20 (2022) และ Airborne (Klongtoey) (2022) โดยใช้เครื่องแบบของพนักงานที่ให้บริการในธุรกิจท่องเที่ยวในประเทศไทยที่เคยใช้ทำงาน แต่กลับกลายเป็นเครื่องแบบที่ไร้ประโยชน์ในช่วงโควิด-19 ถูกนำมาใช้สะท้อนถึงความเปราะบางและความไม่มั่นคงของแรงงาน รวมถึงผลกระทบจากการปิดกิจการทางเศรษฐกิจ
อีกหนึ่งชุดผลงานคือ Matrilineal (2023) ซึ่งมีความหมายส่วนตัวอย่างยิ่ง สร้างขึ้นหลังการจากไปของแม่ของเขา ผลงานชุดนี้พาผู้ชมสำรวจความเชื่อมโยงระหว่างประวัติศาสตร์ครอบครัวของศิลปินกับประวัติศาสตร์ไทยในศตวรรษที่ 20 ควบคู่ไปกับการรื้อฟื้นเรื่องราวของสายตระกูลฝ่ายหญิงซึ่งมักเลือนหายจากบันทึกทางการ พร้อมยกย่องพลัง ความอดทน และบทบาทการดูแลอันสำคัญของผู้หญิง
ตลอดระยะเวลาการจัดแสดงที่ Canal Projects จะมีการจัดเวิร์กช็อปปักผ้าฟรีซึ่งออกแบบโดยศิลปิน เพื่อเปิดพื้นที่ให้ผู้ชมได้มีส่วนร่วมกับนิทรรศการ There’s no Place อย่างใกล้ชิด ผู้เข้าร่วมสามารถถ่ายทอดเรื่องราวส่วนตัวผ่านการปักลงบนผลงานสิ่งทอที่ค่อย ๆ เติบโตขึ้นตามการมีส่วนร่วมของทุกคน โดย จักกาย ศิริบุตร จะเป็นผู้นำกิจกรรมในช่วงสุดสัปดาห์เปิดนิทรรศการ และจะมีศิลปินท้องถิ่นร่วมดำเนินกิจกรรมต่อเนื่องตลอดช่วงเวลาการจัดแสดง
นิทรรศการนี้คิวเรทโดย เอมี่ จอร์จ (Amy George) ภัณฑารักษ์อาวุโสแห่ง The Whitworth และจัดโดย The Whitworth มหาวิทยาลัยแมนเชสเตอร์ ร่วมกับ Canal Projects
